Park Naturalny Karst de Yesos w Sorbas

 

Karst de Yesos w Sorbas znajduje się na wschodnim wybrzeżu Andaluzji, na wschodnim krańcu podziemnego, pustynnego korytarza Tabernas-Sorbas, najsuchszego miejsca w Europie. W pozornie jałowym krajobrazie ukryta jest jedna z najbardziej imponujących perełek Andaluzji. To podziemny świat wyrzeźbiony tysiącletnią akcją wody deszczowej w potężnym, gipsowym kamieniu.

Ponad 1000 studni, najczęściej połączonych ze sobą, spektakularny i zróżnicowany wszechświat krystalicznych formacji: stalaktyty, stalagmity, kolumny i korale, ich ogromny walor edukacyjny i naukowy oraz duże zainteresowanie speleologiczna wpłynȩły spowodowały, że  Karst de Yesos w Sorbas stał siȩ jedną z najważniejszych tego typu formacji na świecie, jednym z klejnotów geologicznych planety.

Historia geologiczna Karstu sięga sześciu milionów lat temu kiedy Morze Śródziemne zalewało dorzecze Sorbas. W późniejszym okresie morze stawało siȩ coraz płytsze, poddawało się silnemu procesowi parowania w wyniku którego odsłoniła się warstwa gipsowa o grubości ponad 100 metrów. Odsłoniȩta pokrywa gipsowa została narażona na powolne, ale nieustające działanie wody deszczowej, które wyrzeźbiło krajobraz niezwykłej urody.

Woda deszczowa jest w stanie powoli rozpuścić skały gipsowe, generując obfite, zamkniȩte wgłębienia w ich powierzchni. Powstają w ten sposób tzw. okna karst, doliny i przepaści, które łączą suchą powierzchnię z siecią złożonych, podziemnych chodników. Woda, przedostająca siȩ przez te okna, kontynuuje swoje łagodne działanie erozyjne  tworząc największy w Hiszpanii, i drugi co wielkości na świecie, system Jaskini Wodnych o prawie 8.500m długości. 

Na suchym, stepowym obszarze powierzchni Karst wystȩpująca tu roślinność musiała dostosować się do trudnych warunków środowiskowych a także opracować pomysłowe strategie poszukiwania i magazynowania wody. Typowe rośliny tego obszaru to narcyz Sorbas, matamarilla lub espuelilla Sorbas, wraz z jednym z najbardziej charakterystycznych, na południowo-wschodniem wybrzeżu półwyspu iberyjskiego, gatunków zwierzat: żółwia arabskiego. Ponadto skaliste klify i stoki bardzo charakterystyczne dla tego obszaru stają się idealnym siedliskiem puchacza i orła, a otwory w  dużych blokach gipsowych dają schronienie lisom, borsukom i łasicom.

Kras działa jak duża gąbka, która gromadzi i przechowuje całą wodę deszczową, a następnie wypuszcza ją na zewnątrz tworząc źródła wody. Największe z nich to Młyn, który powstał w kanionie rzeki Aguas. Stała obecność wody w tym suchym środowisku powoduje efekt oazy, która wytwarza mokradło o dużym znaczeniu ekologicznym. Oleandry, trzciny i białe topole tworzyą galerię zagajników, które zapewniają schronienie dużej kolonii ptaków wodnych, słowików, zimorodków,etc.

Zmagazynowana woda była dawniej również wykorzystywana przez człowieka. Do tego celu używano, dziś całkowicie porzucone, urządzenia wiejskie takie jak młyny, promowano produkcje mąki i oliwy z okolicznych zbóż i gajów oliwnych. Dzieki temu obszar Los Molinos del Río Aguas mógl zostac zaludniony i stac sie terenem uprawy warzyw.

W obrębie osady i w jej sąsiedztwie znajdują się różne cortijadas, istne skarby takie jak Marchalico, teraz całkowicie opuszczone, i wspomniane wyzej Los Molinos del Rio Aguas, obecnie zamieszkane i w procesie odbudowy. Te wszystkie budowle staly sie niemymi świadkami tej charakterystyczej agrokultury, obecnie wymarłej,  która podobnie jak na innych terytoriach pustynnych prowincji Almeria, doprowadziła do ​​wyjątkowej migracji ludnosci w XX wieku.

Miasto Sorbas znajduje się dwa kilometry od Karst de Yesos i ma typową arabską strukturę miejską, z siecią stoków i alejek. Jego rzemieślnicza tradycja, festiwale etnograficzne, architektura oraz bogate i urozmaicone dania kuchni lokalnej z pewnością ucieszą odwiedzających.